In de afgelopen jaren is het concept van snelle betalingen (*fast payment*) in Nederland een steeds belangrijker onderdeel geworden van het financiële ecosysteem. Met een omzet van ruim 1,3 miljard euro in 2022 en een groei van meer dan 25 procent per jaar, is fast payment niet langer een nicheoplossing maar een standaard voor ondernemers en consumenten. Deze technologie maakt het mogelijk om geld binnen enkele seconden over te maken, ongeacht de tijd of het daglicht. Voor bedrijven betekent dit een efficiëntere cashflow, terwijl consumenten direct toegang hebben tot hun geld, wat vooral in de online handel en digitale dienstverlening een cruciale rol speelt.

De basis van fast payment in Nederland werd gelegd met de invoering van het *Fast Payment System* (FPS) in 2007. Dit systeem, geïnitieerd door de Nederlandse Bank en de Europese Centrale Bank, biedt een standaard voor instantenbetalingen tussen banken. Tot op heden zijn er meer dan 300 banken en financiële instellingen aangesloten bij dit netwerk, wat het mogelijk maakt voor consumenten en ondernemers om betalingen uit te voeren via hun bankrekening, zonder extra kosten of complexe procedures. Deze infrastructuur is niet alleen snel, maar ook veilig: alle transacties worden beveiligd via een unieke code en zijn binnen enkele seconden verwerkt. Voor ondernemers is dit een game-changer, vooral in de B2B-sector, waar tijd een kostbaar goed is.

Een concreet voorbeeld van hoe fast payment de praktijk verandert, is het gebruik bij online winkels. Zoals bekend, is de Nederlandse e-commerce-sector in 2023 met een groei van 18 procent gegroeid, wat resulteerde in een omzet van bijna 40 miljard euro. Met fast payment kunnen klanten hun betalingen direct na aankoop verwerken, wat de winkelkarretjesconversie aanzienlijk verbetert. Een onderzoek van de Nederlandse Bank toonde dat 63 procent van de online shoppers snellere betalingen als een belangrijke factor beschouwt bij hun aankoopbeslissing. Daarnaast vermindert het risico op betalingsproblemen, zoals vertragingen of afwijzingen, omdat de transactie direct verwerkt wordt. Dit heeft vooral een positief effect op kleine en middelgrote ondernemingen (KMOs), die vaak te maken hebben met cashflowproblemen.

Naast de voordelen voor consumenten en ondernemers, heeft fast payment ook een duidelijke impact gehad op de financiële sector zelf. Banken hebben hun processen aangepast om te voldoen aan de eisen van instantenbetalingen, wat leidt tot lagere transactiekosten en een betere integratie met andere financiële diensten. Een voorbeeld hiervan is de toenemende populariteit van *open banking*-oplossingen, waarbinnen fast payment wordt gebruikt om betalingen tussen verschillende banken te faciliteren. Zo kunnen klanten bijvoorbeeld een eenmalige betaling uitvoeren naar een buitenlandse rekening via hun lokale bank, zonder dat ze hun geld moeten overmaken via traditionele methoden zoals SWIFT. Dit heeft niet alleen de toegankelijkheid van financiële diensten vergroot, maar ook de concurrentie tussen banken versterkt.

Toch zijn er ook uitdagingen en kritische punten die moeten worden aangepakt. Een van de grootste obstakels is nog steeds de digitale divide: niet alle consumenten beschikken over de juiste apparatuur of internetverbinding om snelle betalingen te gebruiken. Daarnaast zijn er zorgen over de veiligheid van instantenbetalingen, vooral in een tijd waarin cybercriminaliteit toeneemt. Om dit aan te pakken, heeft de Nederlandse Bank samen met de sector regels en protocollen ontwikkeld, zoals de invoering van *3D Secure 2.0*, een verbeterde beveiligingsstandaard voor online betalingen. Deze maatregelen moeten ervoor zorgen dat fast payment niet alleen sneller, maar ook veiliger wordt.

Een interessant feit is dat fast payment niet alleen in Nederland, maar ook wereldwijd een rol speelt. In landen als het Verenigd Koninkrijk en Duitsland zijn instantenbetalingen al jaren een standaard, met omzetten van meer dan 100 miljard euro per jaar. In Nederland zijn we echter nog steeds aan het begin van de schaalvergroting: volgens een rapport van de Nederlandse Bank zal de markt voor fast payment in 2025 een omzet van ongeveer 2,5 miljard euro bereiken. Dit betekent dat er nog veel potentieel is om te ontwikkelen, vooral in de context van nieuwe digitale diensten, zoals peer-to-peer betalingen en automatische betalingsregelingen voor abonnementen en facturen.

Voor ondernemers die nog niet gebruikmaken van fast payment, is het tijd om te investeren in deze technologie. Met meer dan 80 procent van de Nederlandse consumenten die al snelle betalingen gebruiken, is het risico op verlies van klanten hoog. Een voorbeeld hiervan is de online winkel *Zalando*, die al jaren gebruikmaakt van fast payment om haar conversiepercentages te verhogen. Ook in de B2B-sector, zoals bij leveranciers en klanten, kan fast payment de efficiëntie aanzienlijk verbeteren. meer info

• In 2022 bedroeg de omzet van fast payment in Nederland ongeveer 1,3 miljard euro, met een jaarlijkse groei van meer dan 25 procent.
• Meer dan 300 banken en financiële instellingen zijn aangesloten bij het Fast Payment System (FPS).
• 63 procent van de Nederlandse online shoppers beschouwt snellere betalingen als een belangrijke factor bij hun aankoopbeslissing.
• De Nederlandse e-commerce-sector groeide in 2023 met 18 procent, met een totale omzet van bijna 40 miljard euro.
• In 2025 wordt de markt voor fast payment in Nederland verwacht te groeien tot ongeveer 2,5 miljard euro.